Explorer Admin


Anėtarėsuar : 25 Apr 2008 Mesazhe : 775
 | Titulli: Ezoterika 10.05.08 10:39 | |
| Ezoterika
Ezoterika (nga greq. εσωτερικός', esoterikos, - "i brendshėm"), ėshtė mėsimi ose dija e sė fshehtės. Kėto mėsime mbaheshin nga mjeshtrat, tė cilėve u mundėsohej zbulimi (ēvelimi) i sė vėrtetės okultike ( sė fshehtė).
Nė filozofi, emėrtimi ezoterikė karakterizon mėsimin e lėnė nga filozofėt e lashtė grekė, veēanėrisht nga Pitagora dhe Aristoteli nxėnėsve tė tyre; nė kundėrshtim me eksoteriken, "e jashtmja" emėrtim qė pėrdorej pėr njerzit qė nuk bėnin pjesė nė grupet ezoterike, pra njerzit e thjeshtė, tė cilėt nuk kishin njohuri mbi gjuhėn dhe kuptimin e mjeshtrave.
Sot me ezoterizėm tregohet zakonisht ndėrthurja e sistemeve tė mendimit filozofik dhe fetar qė shfaqen nė dukuritė kultore si: magjia, alkimia, kabalah dhe besimet misterike dhe gnostike.
Megjithėse dituria ezoterike mbahej nė tė kaluarėn e fshehtė, tani mėsohet kudo haptazi. Ezoterika dallohet pėrgjithsisht nga fetė e organizuara, tė cilat mėsojnė mė haptazi. Ndėrsa ezoterizmi anon nė pėrqėndrimin e (mendje) ndriēimit vetjak dhe ushtrimin e brendshėm shpirtėror, feja e organizuar pėrqėndrohet nė ushtrimin e ritualitetit tė jashtėm shpirtėror dhe mbi ligjet qė qeverisin shoqėrinė.
Shumė grupe apo shkolla tė mendimit pėrqafojnė njė traditė ose filozofi ezoterike, si:
* Alkimia * Antroposofia * Astrologjia * Kabalah * Julius Evola * G. I. Gurdjieff * Gnosticizmi * Magjia * Mazoneria * Misticizmi * Okultizmi * Rozakroqe * Teozofia * Trapistė * Shamanizmi * Sufizmi * Budizmi Vajrajan * Joga |
|
Jon Moderator


Anėtarėsuar : 05 May 2008 Mesazhe : 366
 | Titulli: Re: Ezoterika 18.09.08 20:23 | |
| Ezoterika dhe alkimizmi, ndėrthurrje besimesh e filozofish
Shumė grupe apo shkolla tė mendimit pėrqafojnė njė traditė ose filozofi ezoterike, si: Alkimia (arab: الخيمياء, al-khimia) ėshtė njė ushtresė e lashtė e shkencės fillestare qė merrej me vėzhgimin e natyrės dhe filozofisė dhe ndėrthurte elemente tė kimisė, fizikės, astrologjisė, artit, metalurgjisė, mjekesisė, misticizmit dhe fesė.
Alkimia ėshtė njė mėnyrė e lashtė e pastrimit shpirtėror dhe shndėrrues; zgjerimit tė ndėrgjegjes dhe zhvillimit tė brendashikimit dhe intuitės. Ajo bazohet nė idenė se rendi hyjnor ėshtė vendosur nė gjithėsi me "lėndėn e parė" apo prima materia .
Ēdo gjė ėshtė krijuar nga kjo lėndė, e cila ėshtė nė thelb, Guri i Filozofit. Thuhet se ai ėshtė kudo, dhe nėse "guri" mund tė pėrgatitet (krijohet), atėherė njė send mund tė shndėrrohet nė diēka mė tė pėrsosur, p.sh. nė argjend apo ar, pasi qė ari ėshtė produkti mė i pėrsosur dhe pasqyron mė afėr pėrsosmėrinė e Perėndisė.
Alkimistėt besonin poashtu se me ndihmėn e "gurit" mund tė prodhohej edhe "bari i mrekullueshėm" (eliksiri) qė dhuron jetėn e amshuar. Alkimia ėshtė lidhur gjithnjė me misticizmin dhe misterin. Fillimet e veta ajo i ka pasur me sistemin e sė amshuarės, ėndrrės, simboleve ezoterike qė kanė fuqinė pėr tė ndryshuar ndėrgjegjen dhe tė lidhin shpirtin njerzor me Hyjnoren.
Alkimia ėshtė pjesė e traditės mistikore dhe sė fshehtės si nė Lindje ashtu edhe nė Perėndim. Disa filozofė tė mėdhenj grekė mendonin se ēdo gjė pėrbėhet nga katėr "elemente" themelore: zjarri, ajri, toka (dheu) dhe uji, dhe tė gjitha sendet kanė nė vehte kėta pėrbėrės tė pėrzier nė pėrpjestime tė ndryshme.
Prandaj besohej se tė gjitha gjėrat mund tė shndėrrohen nė diēka tjetėr nga ndryshimi i pėrpjestimeve tė pėrzierjes sė katėr elementeve themelore tė natyrės. «Alkimia shėrben pėr tė ndarė tė vėrtetėn nga e rremja.» - Teofrasto Paracelso |
|